Intro
Tagalog • Tagalog

Maraming wika – dalawang uri ng nakasulat na Norwegian

Maraming paraan ng pagsalita ng Norwegian. Sa magkakaibang bahagi ng bansa ang mga tao ay nagsasalita ng magkakaibang diyalekto (wika sa rehiyon), at maaaring may malaking pagkakaiba sa mga salita, pagbigkas at punto.

Ivar Aasen ©Universitetsbiblioteket i BergenIvar Aasen ©Universitetsbiblioteket i Bergen

Ang Norway ay may dalawang opisyal na nakasulat na uri ng Norwegian: Bokmål and Nynorsk. Bakit ganito?

Ang Norway noon ay nakabuklod sa Denmark mula 1380 hanggang 1814. Kaya’t ang mga Norwegian na marunong noon magsulat ay nagsusulat ng Danish. Naging dahilan ito ng dahan-dahang pagkawala ng nakasulat na wikang Norwegian. Noong 1814, nagkaroon ng sariling konstitusyon ang Norway, at natapos ang pagbubuklod sa Denmark. Nauwi sa isang pagbubuklod sa Sweden ang Norway, ngunit patuloy na Danish ang wikang isinusulat sa Norway. Sa maraming siyudad at bayan ang wikang binibigkas ay malapit din sa Danish, samantalang ang mga taong naninirahan sa mga bukirin ay karamihang nagsasalita ng iba't-ibang diyalektong Norwegian.

Knud Knudsen ©RiksantikvarenKnud Knudsen ©Riksantikvaren

Ang kasarinlan ng Norway ay madalas na talakayin noong 1800s at maraming tao ang nagpalagay na dapat na may sariling wikang isinusulat ang Norway. Nagkaroon ng mahahaba at madamdaming pagtatalo tungkol sa dapat na wika ng Norway. Dalawang mananaliksik ng wika ang namayani at nag-iwan ng kanilang bakas sa pagpapaunlad sa wika.

Ivar Aasen

Ivar Aasen (1813–1896) nagbiyahe paikot ng Norway at nakinig sa iba’t-ibang diyalekto. Kumuha siya ng ilan mula sa bawat diyalekto at nilikha ang wikang tinatawag natin ngayon na Nynorsk

Knud Knudsen

Knut Knudsen (1812–1895) ninais na ang wikang naisusulat na Danish ay maging mas Norwegian.. Ang wikang naisusulat na Danish sa Norway ay napaunlad sa tinatawag natin ngayon na Bokmål.

Sa ngayon, ang Bokmål at Nynorsk ay pantay ang kinatatayuan. Lahat ng mag-aaral sa Norway ay kailangang matutunang basahin at isulat ang parehong uri ng naisusulat na Norwegian.

Makinig ng mga diyalekto mula sa iba’t-ibang lugar.

Ansvarlig for disse sidene J.W. Cappelens Forlag AS. Læremidlet er utviklet med støtte fra Utdanningsdirektoratet. Tilbakemeldinger: intro@cappelen.no